Thương Về Miền Trung
Trình bày: Như Quỳnh
Sáng tác: Duy Khánh /xuất bản: PBN 49
https://youtu.be/jIi4KrDAWdY?si=vdoRVclHqN1DSrtU




Thương Về Miền Trung
Trình bày: Phương Anh | Xuất bản: (Official MV)
Sáng tác: Duy Khánh
https://youtu.be/Je1DEiSft04?si=OfEnAkkfOvh-XB1-


Thương Vùng Hỏa Tuyến
Trình bày: Phương Hoài Tâm
Sáng tác: Anh Bằng
https://www.youtube.com/v/ZfTH1xFwPRE?


Tiếng Sông Hương
Trình bày: HÀ THANH | Đoản khúc II / H. T. D)
Sáng tác: Phạm Đình Chương
https://youtu.be/YdM4rifK9PI?si=UAt2FcffZcLieGfr


Nhân chuyện ông Cao Hùng, Hùng Cao, Quyền Bộ Trưởng gì đó của Hoa Kỳ đến viếng thăm miền trung vùng Quảng Trị, tôi muốn đưa đề tài miền trung ra.

Các bạn xem đấy, miền trung của Huế, Quảng Trị, lãnh nhận biết bao tai ương, trời không thương: Trời rằng trời hành cơn lụt mỗi năm, khiến quê hương điêu tàn.
Mà người thì cũng chẳng thương, giặc tràn vào một năm biết bao lần, bao người dân trắng tay, chạy giặc quần quần
Mà chính người dân miền trung Huế cũng chẳng thương miền dân trung, cái vụ "Thảm Sát Huế, năm Mậu Thân" kinh khiếp, cũng do người Huế như: Hoàng Phủ Ngọc Tường, và họ Phan họ Trịnh gì đó nữa, nằm vùng, nghe lệnh cộng sản đem giặc vào làng giết dân, hại xóm làng.

Con Sông Bến Hải chia cắt miền trung đôi nơi, chia lìa tình thân, con sông Thạch Hãn, nghe cái tên cũng nhọc nhằn, cơ cực "mồ hôi đá".

Thế nhưng mà lạ lắm các bạn ạ, dân Quảng Trị, dân Huế lại rất giỏi, học giỏi, đỗ đạt cũng lắm người, điển hình là gia đình ông Hùng Cao, cô xướng ngôn viên Lena Nguyễn, ông nhạc sĩ Duy Khánh, nữ ca sĩ Như Quỳnh... và còn nhiều nữa, đáng phục không, các bạn?

Đây là hình trong Mùa Hè Đỏ Lửa 1972 và Đại Lộ Kinh Hoàng cũng nơi Quảng Trị, nghe tiếng hô to: "Việt cộng tới, Việt cộng tới, chạy mau!" là người ta bồng bế nhau, con trâu, con bò, con lợn, con chó cũng rần rần chạy giặc nữa. Dân chết, lính chết, súc vật chết, tiếng khóc, tiếng la, tiếng kêu, và biết bao nhiêu khăn sô quấn vội. Tính ra thì dân chết nhiều hơn lính cộng hòa chết, lính Mỹ chết ít nhất trong nhóm, dễ hiểu, lính có súng tự vệ, dân thì không, mà dân miền trung chết nhiều hơn dân trong nam. Tội cho cái vùng hỏa tuyến địa đầu ấy lắm.
Trong lời bài hát "Thương Vùng Hỏa Tuyến" có nhắc hai lần, chữ "Trung Lương" ơi! Toàn dân thương "Trung Lương" và câu: "Đây vùng phi chiến, nay thành khu chiến từ khi giặc tràn về..."

Vùng phi chiến nghĩa là gì?

- Quận Trung Lương ở đâu?

- Vùng phi quân sự là gì?

- Ai là Giặc?

- Giặc từ đâu tràn về?

- Oán xâm lăng gây lửa khói,

- Ai là kẻ quân xâm lăng?

Địa danh Trung Lương trong bài hát “Thương Vùng Hỏa Tuyến” là ở đâu?

Có ai qua vùng hỏa tuyến,
Nhắn cho tôi một vài lời.
Mái tranh thân yêu còn đâu
Lũy tre xanh tươi còn đâu
Đổi thay giờ đây lửa máu.

Đó là lời bài hát nổi tiếng mang tên Thương Vùng Hỏa Tuyến của nhóm nhạc sĩ Lê Minh Bằng, vào khoảng năm 1966 – 1967 đã liên tục được phát trên đài phát thanh Sai gon ngày này qua ngày khác với tiếng hát của nữ ca sĩ còn rất trẻ khi đó là Phương Hoài Tâm.

Trong bài hát này có hai lần nhắc đến địa danh Trung Lương:

Trung Lương ơi!
Đây vùng phi ᴄhiếп nay thành khu ᴄhιếп, từ khi giặc tràn về.

và

Toàn dân thương Trung Lương,
Toàn quốc thương Gio Linh, thương Bến Hải, thương cầu Hiền Lương.

Bài hát nói lên hát sự tàn bạo của lửa binh ly loạn ở miền quê vốn dĩ an bình. Khi nhắc đến địa danh Trung Lương, ngày nay chắc hẳn ai cũng nghĩ về Trung Lương ở Tiền Giang, với ngã ba Trung Lương nổi tiếng hoặc cao tốc Sài Gòn – Trung Lương.

Tuy nhiên Trung Lương của Tiền Giang là địa danh này ở gần sát Sài Gòn, chưa từng là một vùng hỏa tuyến. Hơn nữa, Trung Lương trong bài hát được nhắc đến bên cạnh những địa danh nổi tiếng ở Quảng Trị là: Gio Linh, sông Bến Hải, cầu Hiền Lương.

Cầu Hiền Lương trên sông Bến Hải Theo tìm hiểu thì thực ra, Trung Lương được nhắc đến ở đây là tên một quận cũ ở Quảng Trị.
Tháng 5 năm 1958, dưới thời VNCH các huyện được đổi thành quận và Quảng Trị lúc đó gồm bảy quận:

Cam Lộ,
Gio Linh,
Hải Lăng,
Hướng Hóa,
Triệu Phong,
Ba Lòng và
Trung Lương.

Tháng Sáu, năm 1965, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa lập thêm quận mới là Mai Linh, (có người đọc là Mai Lĩnh).
Đến tháng 12-1967 thì sáp nhập quận Trung Lương vào quận Cam Lộ.
Tháng 4 - 1968 lập thêm quận là Đông Hà.

Vậy, Trung Lương là một quận của tỉnh Quảng Trị, địa danh này chỉ tồn tại trong chín năm, từ tháng 5/1958 đến tháng 12/1967.

Có ai qua vùng hỏa tuyến, nhắn cho tôi một vài lời.
Mái tranh thân yêu còn đâu, lũy tre xanh tươi còn đâu,
Đổi thay giờ đây lửa máu.

Xóm thôn hoang tàn đổ nát, luống khoai, nương cà nghẹn ngào,
Tiếng chuông vang không còn nữa, vắng trâu ăn trên đồng sâu,
Trẻ thơ đi tìm mẹ hiền.

Trung Lương ơi! Đây vùng phi ᴄhιến nay thành khu ᴄhιến từ khi giặc tràn về.
Bao người dân trắng tay mà vui ước hẹn đi theo lời thề,
Toàn dân thương Trung Lương, toàn quốc thương Gio Linh, thương Bến Hải, thương cầu Hiền Lương.

Có ai qua vùng hỏa tuyến, nhắn cho tôi một vài lời.
Oán xâm lăng gây lửa khói, để cho bao nhiêu lệ rơi... Để cho sầu héo lòng tôi!

Bài hát lên án những sự bạo tàn của lửa binh, vì giặc giã đã gieo nhiều tang tóc cho vùng quê nghèo vốn từng rất yên bình, người dân không còn được sống một cuộc sống bình thường nữa khi mà những mái tranh, lũy tre xanh, luống khoai, nương cà… đã bị đốt phá, chỉ còn những hoang tàn đổ nát.

Những địa danh ở Quảng Trị như: Trung Lương, Gio Linh hay Bến Hải nằm ngay bờ vĩ tuyến nên phải hứng chịu nhiều nhất những nỗi đau đớn kinh hoàng của thời loạn:

Toàn dân thương Trung Lương.
Toàn quốc thương Gio Linh, thương Bến Hải, thương cầu Hiền Lương…

Đông Kha – Quán Nhạc Vàng

Source: https:// www.facebook.com/nhacvang/photos/%C4%91%E1%BB%8Ba-danh-trung-l%C6%B0%C6%A1ng-trong-b%C3%A0i-h%C3%A1t-th%C6%B0%C6%A1ng-v%C3%B9ng-h%E1%BB%8Fa-tuy%E1%BA%BFn-l%C3%A0-%E1%BB%9F-%C4%91%C3%A2uc%C3%B3-ai-qua-v%C3%B9ng-/1137049441861705/

Lấy từ Facebook https:// www.facebook.com/nhacvang/

Đó, miền Trung luôn gánh tai ương.

Trời không thương, cứ hành cơn lụt mỗi năm.
Người không thương, một năm mấy bận giặc tràn về, tràn vào, bất chấp dù đã được luật lệ quốc té, Liên Hiệp Quốc, Hiệp Định Gerneve chia ranh giới hẳn hòi, là vùng phi chíến (demilitarized zone /Phi quân sự), nhưng vùng cấm bắn giết đã thành khu chiến, và còn trở thành "vùng hỏa tuyến" địa đầu luôn. Người không thương người vì mang chủ nghĩa cộng sản.
Cái đáng trách chính người Huế, Quảng Trị cũng chẳng thương nhau nữa, dân nằm vùng, thu thuế, đắp mô, đặt mìn, bắn phá bậy bạ....
Khiến sông hương tuôn ròng nước mắt:
Quê em nghèo lắm ai ơi,
Mùa đông thiếu áo. Hè thời thiếu ăn,
Trời còn hành cơn lụt mỗi năm nữa.
Đất đai khô cằn, cầy lên sỏi đá

Con sông mang tên Thạch Hãn, "mồ hôi đá" nói lên nỗi cơ cực, nhọc nhằn quá đỗi.

Chỉ có miền Trung mới có những bài hát "Thương Về Miền Trung" đất đai khô cằn, cày lên sỏi đá, lũ lụt hàng năm, với "Thương Vùng Hỏa Tuyến" máu đổ thịt rơi, chạy giặc một năm biết bao lần...

Còn miền bắc và miền nam thì không có. Như trong bài vè "Rồng Rắn"

Xin khúc đầu (miền bắc)

- Những xương cùng xẩu, (nhiều núi đèo, non cao)

Xin khúc giữa (miền Trung),

Những máu cùng me (vùng hỏa tuyến, địa đầu chiến tuyến).

Xin khúc đuôi (miền nam),

- Tha hồ mà đuổi, mà hưởng.

Thương miền trung quá phải không?

Ông Hùng Cao rời Quảng Trị khi còn rất nhỏ, con trai ông cũng chẳng biết Quảng Trị là gì, nghe cháu trả lời "Cháu về thăm quê nội", thấy thương quá, càng thương hơn nữa, khi cái vùng Quảng Trị thời trước 1975 rất khác với bây giờ, cái thấy "quê nội" bây giờ không trọn vẹn, bất an (công an, mật vụ, đảng viên, dư luận viên nhiều hơn dân). Dù trong thời chiến tiếng súng có nhiều nhưng công khai, ai chết ai bị thương đều rõ ràng, bây giờ thì ai chết, bị thương, bị ung thư chết âm thầm, đố ai biết nguyên nhân. Thời trước vẫn mang nhiều hình dáng xinh tươi, mang linh hồn đất Việt hơn vì nó là một đất nước của 'quốc gia Việt Nam' chứ không phải một nước của "chi nhánh quốc tế cộng sản". Đến nay, ai làm giàu thật giàu xong thì lại bỏ chạy ra ngoại quốc sống.